TÜRK DÜNYASI

Əkbər QOŞALI

Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin üzvü, fəlsəfə doktoru Cavanşir Feyziyevin “Türk dünyası” beş cildliyi gün üzü görüb. Bəri başdan deyim: kitabın adına uyğun miqyası, ərəb demiş, “mətn-mündəricə”si – içəriyi, habelə nəfis tərtibat və mükəmməl poliqrafiyası alqışa layiqdir. Etiraf edək, bir çox hallarda türk dünyası adlı, ünvanlı nəşrləri bu miqyas və səliqə-səhmanda görmrük və əlbəttə, belə hallar yaxşı sayıla bilməz. Ona görə də, mən bir oxucu və yazar olaraq, sayğıdəyər millət vəkilimizə bu yüksək işinə görə öz minnətdarlığımı çatdırır, türk dünyası sevdalılarını, türk dünyasına könül vermiş elm adamlarımızı, yazarlarımızı, ictimai fəallarımızı, oxucularımızı qutlayıram!

“Türk dünyası” dünya türklüyünün bütövlük gerçəkliyi, eyni zamanda ayrılma və birləşmə  özəlliklərini gerçək olqular əsasında, dolğun bilgi rəngarəngliyi ilə əks etdirir.

Dünya Gənc Türk Yazarlar Birliyi (DGTYB) qardaş Saxa (Yakutiya) Respublikası Yazıçılar Birliyinin başqanı, Xalq şairi Natalya xanım Xarlampyevanın şeirlər kitabını hazırlayıb, nəşr edib. Şeirlər Azərbaycan və Saxa (Yakutiya) türkcələrində yanaşı verilib.
“MƏNİM RƏFİQİM APREL” (“ДОҔОРУМ МУУС УСТАР”) adlanan kitab “Elm və təhsil” nəşriyyatında gün üzü görüb. Tərtibçisi və baş redaktoru Əkbər Qoşalı, redaktorları Rusiya Yazıçılar Birliyinin üzvləri Afaq Şıxlı ilə Anatoliy Sleptsov olan kitab, Saxa (Yakutiya) Dövlət Məclsinin üzvü, həmvətənimiz Əliş Zabit oğlu Məmmədovun dəstəyi ilə çıxıb.

İllərin hesabatını vermək kimi bir məsuliyyət hər bir yaradıcı adama, öz çalışmaları ilə nəzər nöqtəsində olan hər bir quruma məxsusdur. Bu məxsusluğu DGTYB fərqli yaşayır. Hər il DGTYB-nin adını fərqli layihələrlə, ümumtürk ədəbiyyatına ərməğan olunan müxtəlif ədəbi toplularla duyuruq.
2017-ci ildə DGTYB “Bölgələrdən səslər-3” adlı gənc yazarların yaradıcılığına işıq tutan antologiya, Rusiyanın Arxangelsk vilayətinin şairlərinin şeirlərindən ibarət “Fəzanın cazibəsi” adlı antologiya və “Yeni qazax şeiri antologiyası” ilə Azərbaycan ədəbi mühiti və eləcə də bütün türk xalqlarının (habelə əqraba topluluqlarının) ortaq ədəbiyyat tarixinə verdiyi töhfələrlə yadda qaldı.

Dos.Dr. Pərvanə MƏMMƏDLİ

Payızın  son ayında Ankarada Türkdilli  Ölkələrin Dil Qurultayı keçirildi. Yeni Türkiyə Strateji Araşdırma Mərkəzinin Türk Dil və Qurumunun başçılığı  ilə keçirilən Dil Qurultayına dünyanın 4 qitəsindəki 40  fərqli  ölkədən 320 araşdırmaçı qatılmışdı. İsmayıl  bəy Kaspıralının “Dildə, işdə,fikirdə birlik” devizi  altında keçirilən qurultayda  Türkcə danışan ölkələrin çağdaş dövrdəki  problemlərinin həlli, Türkcənin yaşı, ortaq ünsiyyət dili, əlifba məsələsi, fərqli ölkələrdə Türkcə təhsil, Türkcənin digər dillərlə əlaqələri, tarixi və müasir Türk yazı dillərinə dair konular  başda olmaq üzrə çeşidli  mövzular hədəfə alınmışdı.

Türksoylu ölkə və topluluqlardan olan bir qrup yazar 2017-ci il, dekabrın 1-dən 5-dək Azərbaycan Respublikasının paytaxtı Bakıda toplandı. Öncə Fəxri Xiyabanı ziyarət edən qonaqlar Ümummilli lider Heydər Əliyevin, görkəmli oftalmoloq Zərifə Əliyevanın məzarını ziyarət etdi.
Sonra Şəhidlər Xiyabanına gələn türk dünyası yazarları, respublikamızın ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş vətən övladlarının xatirəsini yad etdi.
Ardınca, Bakı Türk Şəhidliyini – Qafqaz Türk İslam Ordusunun xatirəsinə ucaldılmış abidə də ziyarət edildi, qonaqlara Bakının daşnak-bolşevik işğalçı qüvvələrindən azad edilməsində Nuru Paşanın komandanlığında olan şanlı ordunun böyük xidmətləri haqqında bilgi verildi.

KİBATEK – 43

Ədəbiyyat həmişə ən böyük siyasət hesab olunub. XXI yüzildə – müharibələrin tüğyan etdiyi, bəşər iyyətin amansız siyasi intriqalar, çəkişmələr məngənəsində sıxıldığı bir zamanda ədəbiyyat siyasətinə daha böyük ehtiyac duyulur. Uluslararası ədəbi tədbirlər yalnız millətlərin estetik zövq müxtəlifliyini təbliğ etmək üçün deyil, həm də dünyaya sülh, əmin-amanlıq ismarıcı vermək üçündür. 43-cü KİBATEK Uluslararası Ədəbiyyat Şöləni da bu cəhətdən ciddi önəm daşıyır. 1-4 dekabr 2017-ci il tarixində Türkiyənin İzmir, Manisa şəhərlərində gerçəkləşən Uluslararası Ədəbiyyat Şöləni dünya ədəbi ictimaiyyəti tərəfindən böyük maraqla qarşılanıb.

Türk Dünyası Araşdırmaları Vəqfi Bakı Atatürk Liseyinin mərhum müdiri Ali Devrimin vəfatından bir il ötür. Bu münasibətlə Bakı Atatürk Liseyində tədbir keçirilib.
Mərhumun xanımı Hatice Devrimin, oğlu Gökbərk Devrimin, Türk Dünyası İşlətmə fakültəsinin dekanı Fərruh Tuzcuoğlunun, KİV təmsilçilərinin və liseyin müəllim və şagird kollektivinin iştirak etdiyi tədbir Ali Devrimin xatirəsinin birdəqiqəlik sükutla yad edilməsi, həmçinin Azərbaycanın və Türkiyənin dövlət himnlərinin oxunması ilə başlayıb.

DGTYB Məsləhət Şurasının (DGTYB GƏNƏŞİnin) başqanı Əkbər Qoşalı bugünlərdə Saxa (Yakutiya) Yazıçılar Birliyinin başçısı, Xalq şairi Natalya xanım Xarlampievanın dəvəti ilə Saxa (Yakutiya) Respublikasında səfərdə olub.
Artıq 4-cü dəfədir düzənlənən “Böyük qarın kəraməti (lütfü)” Poeziya festivalında iştirak edən Ə.Qoşalının verdiyi məlumata görə, təntənəli açılış törəni Yakutsk Quzey-Doğu Federal Universitetinin Mədəniyyət mərkəzində baş tutan festivalda Sloveniyadan şair Andrey Xoçevar, Udmurtiyadan Xalq şairi Vyaçeslav Ar-Sergi, Tatarıstandan şair Rifat Salah, Moskvadan şair Aleksey Polubotu, tərcüməçi Janna Perkovskaya, “Literaturnaya qazeta”nın baş redaktor müavini Anastasiya Yermakova, İngiltərədən naşir Marat Əhmədcanov, həmçinin Saxalı şairlər Sergey Moskvitin, Liza Miqalkina, Rüstəm Kajenkin və Olqa Paşkeviç və b. iştirak və çıxış edib. Festivalda şeirlər oxunub, kitablar təqdim olunub, klassiklər və çağdaşlar, yeni nəsil ədə­biyyatçıların perspektivi və s.  mövzular üzərinə müzakirələr aparılıb, yeni tanışlıqlar və yeni ədəbi əmək­daş­lıqların əsası qoyulub.